Psikolojide Davranışı Etkileyen Faktörler

a.Organik Faktör: Organizmanın yaşının, cinsiyetinin, iç salgı bezlerinin, sinir sisteminin vb. Özelliklerinin davranışlarda etkisi vardır. Örneğin, oyuncakların sergilendiği vitrinin önünden geçen torun ile dedenin davranışlarının farklı olması, çocukların çizgi filmlere yaşlılardan daha çok ilgi göstermesi, çocuklarına, babalarından daha fazla şefkat gösteren annelerde hormonların etkili olması gibi.

b.Psikolojik Durum : İnsanın duygularını, heyecanları, korkuları, ilgileri gibi psikolojik özellikleri davranışları etkiler. Örneğin, çocuğun neşeli olduğu durumlarda hoplayıp zıplaması, öfkeli olduğu durumlarda kendini yere atması, korktuğu durumlarda titremesi gibi.

c.Organizmanın İçinde Bulunduğu Çevre : İçinde bulunulan fiziki çevre ve sosyal çevre davranışları etkiler. Örneğin havanın soğuk olması sonucu sıkı giyinmemizde, insanların karanlıkta sokağa çıkmadaki tedirginliklerinde fiziksel çevrenin, otobüste yaşlı birine yer vermemizde ise sosyal çevrenin etkisi vardır. Misafir geldiğinde çocukların her zamankinden daha hareketli olmaları sosyal çevrenin davranışlar üzerindeki etkisiyle açıklanır.

d.Geçmiş Yaşantı ve Deneyimler : Kişinin daha önceki yaşantıları ve deneyimleri davranışlarını etkiler. Örneğin daha önce köpeklerden hoşlanan ve köpeklere karşı sevgi gösteren çocuğun, bir köpeğin ısırması sonucunda köpeklerden uzak durmaya çalışması, boğulma tehlikesi geçiren bir kişinin denizden uzak durması, uzun süre hapis yatan birinin çevresine karşı ilgisiz kalması gibi.

e.Tutum ve Beklentiler : Kişinin bir olay veya duruma ilişkin duygu, düşünce, bilgi, inanç ve değerlendirmeleri ve beklentileri davranışlarını etkiler. Örneğin, oğlunun spor yapmasına izin vermeyen babanın, spor kulübüne olan tepkilerinden tutumların; yarışa hazır atletlerin, başlama işareti verilmeden önce harekete geçmelerinde ise beklentilerin etkisi vardır.

Herhangi bir uyaran organizmanın tutum, ihtiyaç, fizyolojik özellikler gibi iç durumuna göre çeşitli tepkilere neden olabileceği gibi, herhangi bir tepki de çeşitli uyarıcılardan ileri gelmiş olabilir. Örneğin, bayrak ve İstiklal Marşı’na kutsal olduklarından dolayı saygı gösterildiği gibi, sigara uyarıcısına karşı gösterilen tepkiler de farklı olabilmektedir.

Bir davranışın ortaya çıkmasında her faktörün az ya da çok etkisi vardır.

Bir Cevap Yazın

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>