Hangi Tablodan Tercih Yapacağım ?

Baraj puanlar, puan aralıkları, puan türleri bu değişikliklerden en önemlileri. Her programın bu yıl sayıları geçen yıla göre neredeyse üçe katlanan farklı puan türleriyle öğrenci alacak olması tercihlerini belirlemeye çalışan adaylarda da onların ailelerinde de haklı olarak endişelere yol açıyor. ÖSYM’nin 2010 Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu’nda görme engellilerin başarı sıralarını ve puanlarını koyduğu için 49 programda hata yapması, ardından da TM öğrencilerinin MF-4 puanlarının hesaplanmasının unutulması daha tercih süreci başlamadan adayların endişelerini artırdı.
Üstelik bu yıl kılavuz geçen yıla göre 40 sayfa arttı ve 237 sayfaya çıktı. İçinde ise 15 bine yakın program yer alıyor. Adayların birçoğu kılavuzda yazılanları dikkatli okumadan tercih yaptığı için ya hatalı programlara yerleşiyor ya da açıkta kalıyor. İşte bu dizide sizlere tercih döneminizde yol gösterecek aydınlatıcı bilgiler vereceğiz.

Tercihlerinizi doğru yapabilmek için dikkat etmeniz gereken en önemli nokta, elinize geçen hem YGS hem de LYS yerleştirme puan ve başarı sıralarınızı gösteren belgeyi doğru okuyabilmeniz. Çünkü tercihlerinizi bu belgeye göre yapacaksınız. Bu belge size 18 ayrı puan türünde alan dışı ve alan içi yerleşmelerde puan ve başarı sıralarınızı gösteriyor

ÜNİVERSİTELER için tercihler bugün başlıyor ve 6 Ağustos Cuma gününe dek sürecek. Bu süreç içinde adaylar tercihlerini internet aracılığıyla kendileri gönderebilir ya da başvuru merkezlerinden yapabilir.
Ancak internet kullanımında deneyimli değilseniz ya da yanlış yapmaktan endişe duyuyorsanız tercihinizi başvuru merkezleri yani ortaöğretim kurumları, ÖSYM Sınav Merkezi yöneticilikleri ve ÖSYM Büroları aracılığıyla yapmanızda fayda var. Bu kurumlardan randevu alabilirsiniz.
Unutmamanız gereken nokta, bireysel başvurularda tüm sorumluluk adaylara ait olacak o yüzden internet üzerinden yapacağınız başvuruda hata yapmamanız gerekiyor. Aksi halde yaptığınız başvuru geçersiz sayılacak.

30 TERCİH HAKKINIZ VAR
Bu yıl adayların geçen yıla göre 24 değil, 30 tercih yapma hakkı bulunuyor. Yükseköğretim programlarından 30’unu tercih listenize yazabilirsiniz. Ancak tüm tercih listenizi doldurmak zorunda değilsiniz. Çünkü istemediğiniz bir programa yerleşebilirsiniz. Bu durumda gitmeseniz yani kayıt yaptırmasanız bile gelecek yıl sınava girdiğinizde Ağırlıklı Ortaöğretim Başarı Puanı’nızın (AOBP) çarpılacağı katsayının yarıya düşeceğini unutmayın. O yüzden sadece girmek istediğiniz programları tercih listenize almaya dikkat etmelisiniz.

Puanlarınızı yanlış yorumlarsanız hatalı tercih yaparsınız

ÜNİVERSİTELERE girişte iki aşamalı sınav sistemi gelirken, programlara da yerleştirmeler 18 ayrı puan türüne göre yapılacak. Sınav sonuçlarının açıklanmasının ardından elinize YGS ve LYS puanlarının da içinde bulunduğu yandaki belge geçti. İşte tercihlerinizi bu belgedeki puanlara göre yapacaksınız. Ancak yanlış bölümdeki puanları yorumladığınızda yapacağınız tercih de hatalı olacak. O nedenle tercih işlemlerine başlamadan önce bu belgeyi nasıl değerlendirmeniz gerektiğini bilmeniz gerekiyor. Bu bilgileri sizler için derledik.

BİRİNCİ BÖLÜM: Kimlik bilgilerinizin hemen altındaki bu bölüm LYS’de girdiğiniz testleri ve bu testlerde yaptığınız doğru ve yanlışları gösteriyor. Bu belgede net sayınız değil, yalnızca doğru yanlış sayılarınız var. Ancak puanınız netleriniz üzerinden hesaplandı.

İKİNCİ BÖLÜM: Burada ilk satırdaki “Diploma Notu” sizin 4 yıllık lise yaşamınız boyunca aldığınız notların hesaplanmasıyla oluşan notunuzu gösterir. Bu notun en büyük değeri 100’dür. “Ortaöğretim Başarı Puanı” yani OBP diploma notundan yola çıkılarak hesaplanır. En büyük değeri 500’dür. Bu not öğrencinin öğrenim gördüğü lisesindeki başarı sırasını ifade eden puandır. Sonraki satırlarda yer alan “AOBP SÖZ”, “AOBP SAY” ve “AOBP EA” kısaltmalarına gelince; bunlar sözel, sayısal ve eşit ağırlıkta Ağırlıklı Ortaöğretim Başarı Puanı’nı (AOBP) gösterir. Bu puan bu belgedeki öğrencinin OBP’si olan 343.478’in, öğrencinin mezun olduğu okulda okuyup 2010 LYS’lere giren öğrencilerin sınav performansına göre ağırlık kazanmış halidir. AOBP’nin de maksimum değeri 500’dür. Yandaki sonuç belgesinde öğrencinin AOBP EA puanı 440.718. Yani ağırlıklandırma işlemi sırasında okulun başarısı öğrencinin kişisel başarısına 100 puana yakın katkı yapmış. Bu bölümde yer alan “Okul Kodu”, “Alan Kodu” öğrencinin mezun olduğu okulu ve alanı gösterir. Bu öğrenci de Yabancı Dille Öğretim Yapan Özel Lise / Özel Anadolu Lisesi öğrencisi ve Türkçe Matematik alanından mezun.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: Elinizdeki belgenin sol tarafında yer alan ve başında da “Sınav Puanları ve Başarı Sıraları” yazan bölümde geçtiğimiz 11 Nisan’da yapılan Yükseköğretime Geçiş Sınavı (YGS) ve geçtiğimiz ay sonunda gerçekleştirilen Lisans Yerleştirme Sınavları (LYS) puanları ilk sütunda veriliyor. İkinci sütunda da bu puanlara göre başarı sıraları yer alıyor. Sakın unutmayın bu bölümdeki puanları ve başarı sıralarını kullanarak, tercih yapmayacaksınız. Burada verilen puanlar ham puanlar, ağırlıklandırılmış puanlar değil. Yani içinde okul başarılarınız yer almıyor. Yerleştirme puanları olarak kullanmamamız gerekiyor.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: İşte sizin tercih yaparken kullanacağınız, başında “Yerleştirme Puanları ve Başarı Sıraları” yazan bu bölüm olacak. Sayfamızda da bu bölümü renkli olarak görüyorsunuz. Her puan türünün başında Y- bulunuyor. Tercih yaparken, bu puanları ve başarı sıralarını dikkate alacaksınız. Üçüncü bölümde gösterilen puan ve başarı sıralarına bakmayacaksınız. Burada da dikkate almanız gereken nokta, alan içi ve alan dışı puanlarınız ve başarı sıralarınız olacak. Çünkü alan içi puanlarınız hesaplanırken AOBP’niz 0.15, alan dışı puanlarınız hesaplanırken de 0.12 katsayıyla çarpıldı. Başarı sıralarınız da bu puana göre düzenlendi. Örneğin örnek sonuç belgesini verdiğimiz öğrenci, TM öğrencisi olduğu için eski sistemde eşit ağırlıklı puan türüyle tercih yapacaktı; yeni sistemde 3 ayrı puan türüne ayrılan TM puan grubuna göre tercih yapacak. Bu öğrenci TM-3 puan türündeki puanı kendi alanında tercih yaptığında yani psikoloji, sosyoloji antropoloji gibi programları tercih ettiğinde AOBP EA puanı olan 440.718 puanı 0.15 ile çarpılarak Y-TM-3 puanı olan 456.201 oluyor. Ancak alan dışı tercih yaptığında örneğin mühendisliklere gitmek istediğinde bu puanı 0.12 ile çarpılıyor ve Y-TM-3 puanı 442.779 oluyor ve başarı sırası da değişiyor. O zaman da öğrenci bu puanını ve başarı sırasını dikkate alıyor.

HANGİ TABLODAN SEÇİM YAPACAKSINIZ?
TERCİHLERİNİZİ yapmaya başlamadan önce hem internetten indirebileceğiniz hem de başvuru merkezlerinden 3 TL karşılığında alabileceğiniz 2010 Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu’nda yer alan tablolardaki hangi program türlerinden tercih yapacağınızı belirlemeniz gerekiyor. Aksi halde yanlış tablolardan yapacağınız seçimler sizin bir programa yerleşme şansınızı azaltabilir.
YGS puanlarına göre programların bulunduğu Tablo 3-A’da öncelik sınavsız geçiş hakkı bulunanlar da olacak. Tablo 3-B’de YGS’de 140 ve üzeri puan almış hem genel hem meslek lisesi öğrencilerinin tercih edeceği programlar, Tablo 4’te YGS ve LYS’de ilgili puan türünde 180 ve üstünde puan alanların tercih edebileceği programlar bulunuyor.

1 milyon 400 bin genç tercih yapma hakkına sahip

YGS ve LYS sonucunda bu yıl önlisans, açık öğretim ve lisans programlarını tercih etme hakkına sahip olan aday sayısı 1 milyon 400 bin. Bu gençlerin 784 bini üniversitelerin lisans programlarına girecek. 6 çeşit YGS puanıyla öğrenci alacak önlisans programlarının kontenjanları bu yıl 312 bin oldu. Önlisans programlarında meslek lisesi mezunları için sınavsız geçiş kontenjanları bulunuyor

BU yıl Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sınavı’na (ÖSYS) 1 milyon 587 bin 990 aday başvurdu. Bu gençler arasında 75 bin 471’i sınavlara girmeyeceğini sadece “sınavsız geçiş hakkını kullanacağını” söyledi. 11 Nisan’da yapılan Yükseköğretim Geçiş Sınavı’na (YGS) giren aday sayısı ise 1 milyon 487 bin 626 oldu. Bunlar arasından 169 bin 509 aday 140-180 arasında puan alabildi.
170 bine yakın bu kitle YGS puanlarıyla meslek lisesi öğrencilerinden boş kalan kontenjanlar için meslek yüksekokullarını tercih edecekler.
YGS’de Lisans Yerleştirme Sınavları’na (LYS) girebilmek için gereken 180 barajını aşan aday sayısı da 1 milyon 233 bin 580 oldu. Bu adaylar içinden de 892 bini LYS’ye başvurdu. LYS’ye başvurmayan ve girmeyen 341 bin aday için tercih seçeneklerine gelince; açıköğretim programlarını, YGS ile öğrenci alan lisans programlarını ya da iki yıllık ön lisans programlarını tercih edebilecekler.

784 BİN ADAYA LİSANS HAKKI
LYS’ye girip herhangi bir puan türünde 180 ve üstü puan alan 784 bin 564 adaya gelince bu adaylar fakültelerin dört ya da beş yıllık lisans programlarını tercih hakkı kazandı. Bu adaylar isterlerse ön lisans, açık öğretim ve YGS ile öğrenci alan lisans programlarını da tercih edebilecek. Sonuçta toplamda 1 milyon 402 bin aday tercih yapma hakkına sahip.

KİMLER TERCİH YAPABİLECEK?
ÜNİVERSİTELERE yerleştirme iki şekilde yapılacak. Bunlardan biri ÖSYM’nin gerçekleştireceği merkezi yerleştirme diğeri de üniversitelerin kendilerinin yapacağı ve özel yetenek sınavlarıyla öğrenci alacak programlar için olacak. Adaylar tercih listelerinde ÖSYM’nin yapacağımerkezi yerleştirme programlarına yer verecekler.
İşte bumerkezi yerleştirme için tercih yapma hakkına sahip olan adaylar da üç gruba ayrılıyor. Tümbu grupta yer alanlar tercih formu dolduracaklar ve tercih listesi hazırlayacaklar.

BİRİNCİ GRUP: YGS’ye girip, 140 veya daha fazla puan alanlardan sınavsız geçiş hakkı bulunmayanlar. Bu adaylar eğer LYS puanları da varsa onları da dikkate alarak, tercih yapacaklar. Bu adaylar hemYGS’deki 6 puan türüne hemde LYS’deki 12 puan türüne göre yani toplam18 ayrı puan türüne göre tercih yapma hakkına sahipler.

İKİNCİ GRUP: YGS’ye girip, 140 veya daha fazla puan alanlardan sınavsız geçiş hakkı bulunanlar. Bu adaylar YGS’de bulunan 6 puan türüne ve varsa LYS puan türlerine göre sınavlı ya da sınavsız geçişi göz önünde tutmadan tercih yapabilecekler.

ÜÇÜNCÜ GRUP: Sadece sınavsız geçiş hakkına sahip olanlar. Eğer YGS’de puan türlerinin hiçbirinden 140 barajı aşan yoksa sınavsız geçiş hakkına sahip olanların dışındakilerin tercih yapma hakları bulunmuyor. Meslek lisesimezunları YGS ya da LYS’ye girmemiş olsalar da kendi alanlarında olmak üzere kılavuzda Tablo 3-A’da yer alan programları tercihleri arasında gösterebilecekler.

YGS PUANLARIYLA NEREYE GİRİLİR?
NİSAN ayında yapılan Yükseköğretime Geçiş Sınavı (YGS) sonucu oluşan 6 puan türüyle 140 puan barajını aşan öğrenciler, meslek yüksekokulları yani önlisans programlarına, açıköğretim önlisans ve İngilizce öğretmenliği hariç lisans programlarına girebiliyorlar. Bu programların kontenjanları açıköğretimhariç yalnız merkezi yerleştirme için 312 bin 86.

MESLEK LİSELİYE AYRILIYOR
Ancak bu programların bir kısmında meslek lisesi öğrencilerine sınavsız geçiş için ayrılan kontenjanları bulunuyor ve öncelik bu öğrencilere tanınıyor. Bu programların kontenjanları sınavsız geçişle dolmadığı takdirde ilgili puan türünde 140 YGS puanı alan genel lise ve alanı dışında tercih yapanlar yerleştirilecek. Bu programların listesini elinizdeki kılavuzda Tablo 3-A bölümünde görebilirsiniz. YGS’de 180 puan ve üzerindekiler yine bu puan türleriyle,meslek lisesi adaylarına ek puan verilen lisans programları ve teknoloji, sanat ve tasarım, turizm
fakülteleri ileMesleki ve Teknik OrtaöğretimKurumu (M.T.O.K) kontenjanlarını tercih edebiliyorlar.

Puana göre tercih mutsuzluk getirir

Adaylara tercih yaparken nelere dikkat etmelerini önerirsiniz?
LYS puanıyla girebileceği en yüksek programı tercih etme eğilimi, uzun vadede mutsuzluğa neden olabiliyor. Tercihlerde öne çıkan iki faktör var: Birincisi yüksek puanlı bölüme girmek prestij konusu. İkincisi genelde yüksek puanlı bölümler, daha iyi ücretle istihdam olanağı veren bölümler. Aileler de, istihdam olanağı yüksek olan seçimleri destekliyor. Ancak hangi alan veya meslek seçilirse seçilsin, yaptığı işi iyi yapan, mesleğinde iyi olanların çalışma yaşamında hem maddi olanaklara ve hem de iş tatminine ulaştıklarıdır. Öğrenciye iş ve sosyal yaşamında başarıyı getirecek doğru tercihin, gerçekten ilgisini çeken, kişiliği ve merakları ile uyumlu bir alan veya meslek olacağını düşünüyorum. Bu nedenle, öğrenciler, mümkün olan her araştırmayı yapıp programları incelesinler, üniversiteleri ziyaret etsinler, bölümlerden, öğrencilerden, mezunlardan bilgi alsınlar. Gelecek planı yaparken, sadece nasıl iş bulabileceklerini değil, nasıl fark yaratabileceklerini düşünsünler.

Bir üniversiteyi seçerken nelere dikkat etmek gerekiyor?
Birinci faktör öğretim üyesi kadrosu, öğretim programının niteliği, eğitim felsefesi, kütüphane ve bilişim altyapısı, laboratuvarlar, barınma olanakları, birlikte eğitim görecekleri öğrencilerin niteliği çok önemli. Yandal ve çift ana dal programlarının zenginliği, diğer disiplinlerden seçmeli ders alabilme olanağı ve yatay geçiş imkânı öğrencinin ilerideki tercih şansını artırır. Sosyal ve kişisel gelişimini desteklemek için sunulan olanaklar ve fırsat zenginliği önemli. Maddi koşulları kısıtlı öğrencilere sağlanan burs ve maddi desteklerde önemli olabilmektedir.

YANDAL (YAP) NEDİR?
Lisans programını başarıyla sürdüren öğrencilerin ilgi duydukları başka bir dalda (yandal) da öğrenim görmelerini sağlamak için üniversitelerin yürüttüğü programlardan biridir. Öğrencilerin aynı fakülte içinde başka bir bölümde ya da başka bir fakültede herhangi bir bölümde belirli bir alanda bilgi sahibi olmalarına olanak sağlar. Program sonunda öğrenciler çift anadal programında olduğu gibi diploma değil, “Yandal Lisans Programı Sertifikası” alırlar.

Pervin Kaplan – Habertürk

Bir Cevap Yazın

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>