Gözün Yapısı, Saydam Tabaka, Kornea ve Kornea Nakli

Gözün yapısı ve kornea hakkında bilgiler

Kornea nedir, kornea nakli nedir nasıl ve kimlere yapılır?

Saydam tabaka (Kornea) Nedir?

Gözün önündeki parlak ve saydam kabarıklık, “saydam tabaka” olarak adlandırılır. Mercek işlevi gören saydam tabaka çizildiğinde ya da zedelendiğinde görüntü bozulur.

Görme kusurundan ötürü kornea nakli gerekiyor. Bu ameliyat ağrılı mıdır?
Gözde hafif bir ağrı hissedilirse de bu çok rahatsız edici değildir. Gözdeki dikişlerin alınması da bir gece hastanede yatmayı gerektirir; zaten lokal ya da genel anestezi altında gerçekleştirilen bu işlem yarım saati bile aşmaz. Ayrıca, çoğu hasta, görüşünün düzelmesinden dolayı, herhangi bir rahatsızlık duymayacak kadar sevinçli olur.

Saydam tabaka (kornea) nakli yapılınca gözümün biçimi ve rengi değişir mi?

Zedelendiği için, doku aktarımına gereksinim duyulan gözde beyaz bir leke olacağından, başarılı bir ameliyattan sonra gözün görünüşü eskisinden bile normal olur. Bu ameliyatla, göze rengini veren iris de eski rengine kavuşur. Ayrıca, çok yakından bakılmadığı surece ameliyat izleri görülemez.

Saydam tabaka aktarımı için ben de verici olabilir miyim?

Gözünde herhangi bir hastalık ya da yara bulunmayan herkes verici olabilir. Bunun için göz bankasına gözünüzü bağışlamanız gerekir. Ayrıca, doktorunuza ve yakınlarınıza bu düşüncenizden söz etmeyi unutmayın.
Saydam tabakanın temiz ve sağlıklı olması için neler yapmam gerekir?
Bu işin üstesinden en iyi doğa geleceği için, tasalanmanıza gerek yoktur. Gözyaşının içinde doğal bir antiseptik madde vardır ve bu madde göz banyolarıyla uzaklaştırılmışı olacağından, doktor önerisi dışında herhangi bir damla ya da pomat kullanmamakta yarar vardır.
Saydam tabaka (kornea), gözün güçlü ve sabit odaklı bir merceğidir. Merkezde yalnızca 1/2 mm kalınlıkta olan bu tabaka, gözakıyla birleştiği yerde 1 mm’ye ulaşır.

Korneanın (saydam tabaka) yapısı

Saydam tabaka beş kattan oluşmuştur. Derinin en üst tabakasına eşdeğer olan en dış tabakada beş hücre katı bulunur, onun altında da “Bowman tabakası” denilen, esnek lifli bir kat vardır. Daha sonra, protein kaynaklı kollajenden oluşan, oldukça güçlü stroma tabakası gelir. Bu, bütün katların en kalını olup, içindeki enfeksiyonla savaşan antijenler sayesinde saydam tabakayı korur ve iltihabı kontrol altında tutar.
Stroma tabakasının altında, tek hücre katından oluşan endotel tabakası vardır. Bu ince tabakanın işlevi, saydam tabakanın saydamlığını ve suyun dengeli bir biçimde gözden bu tabakaya geçmesini sağlamaktır. Bu hücreler kendilerini yenileyemedikleri için, endotel tabakasının göreceği herhangi bir zarar ya da hastalık, düzelmeyen bir görme bozukluğuna yol açar. Esnek bir yapıya sahip olan Descemet zarı ise, en son tabakayı oluşturur.
Epitel, ince bir gözyaşı tabakası ile örtülüdür. Saydam tabakanın, gözyaşı olmadığında, havadaki bakteri gibi mikroorganizmalardan ve tozlardan korunabilmesi olanaksızdır. Ayrıca, optik yönden de gerekli olan gözyaşı, epitel tabakasının donuklaşmasını önler.

Kornea nakli nasıl olur?

Zedelenen ya da kabarıklığını yitiren korneanın sağlam olan bir başkasıyla değiştirilmesidir. Bozulmaya uğradığı noktada gittikçe incelen saydam tabaka zamanla düzensiz bir koni biçimini alır.
Dokudaki hastalığın tedavisi için önce 7-9 mm çapında bir yuvarlak çıkarılır. Bozuk görüşü düzeltme amacıyla yapılan bu ameliyatta iki yöntem uygulanabilir. Birisinde, saydam tabaka bütün katlarıyla çıkarılır, ötekinde ise, yalnızca bir bölümü kesilir. “Lamel grafit’ denilen ikinci yöntemde, yüzeyde bulunan hastalıklı doku alınır ve henüz canlılığını koruyan alttaki tabakalar tarafından yenilenmesi beklenir.
Aktarmada, aynı büyüklükte verici gözden çıkarılan yuvarlak parça, canlı gözdeki boşluğa yerleştirilir. Mikroskop altında gerçekleştirilen bu ameliyatta dikişler, 4 mm uzunluğundaki kıvrık uçlu iğne ile çok ince naylon ya da kollajenden yapılmış iplikle gerçekleştilir.

Birkaç günde hastaneden taburcu edilen hastaların çoğu, bu çok kısa süre içinde bile görmelerinde belirgin bir düzelme hissederler.
Ancak saydam tabaka (kornea) reddedilmeye başlarsa, hemen atienflamatuar ilaçlara başvurulur. Bu yolla alınan sonuç, genellikle yüz güldürücüdür.
Dikişler birkaç ay sonra alınır. Yara alanı temiz olduğu sürece görme bozukluğu gözlük ya da kontaklensle düzeltilmeye çalışılır. Zaten yolunda giden bir ameliyattan sonra belirgin bir düzelme olmaması söz konusu değildir; yalnızca çok hafif bir iz kal؛r.
Belli belirsiz dikiş çizgisi dışında, göz bütünüyle normal görünmektedir.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.